تبليغاتX
یادداشت‌هایی برای مخاطب احتمالی
یادداشت‌هایی برای مخاطب احتمالی
ردپاهایی در جامعه و فرهنگ و سیاست

دولت رفاه و مطبوعات آزاد
مارسل فورستنائو:
     سازمان گزارشگران بدون مرز در اطلاعیه سال 2007 خود علاوه بر اعلام خبر کشته شدن 86 فعال عرصه اطلاع رسانی حین انجام کار، از عقب گرد دولت روسیه در زمینه آزادی مطبوعات نیز خبر داده بود. 

     بر اساس آنچه سازمان گزارشگران بدون مرز منتشر کرده، آمار خبرنگاران کشته شده حین انجام کار، در طول 13 سال گذشته به اندازه سال 2007 بالا نبوده است. گزارشگران بدون مرز در آخرین ارزیابی خود عراق را همچون چهار سال قبل، به عنوان بزرگ ترین قتلگاه خبرنگاران در سراسر دنیا معرفی و تاکید خود را به دو کشور روسیه و زیمبابوه متمرکز می کند.

    «ایتای موشکو» (Itaı Mushekve) خبرنگار 24 ساله زیمبابوه ای است که اکتبر سال 2007، وقتی برای گذراندن یک دوره تکمیلی روزنامه نگاری در برلین به سر می برد، متوجه میزان خطرناکی حرفه خود شد. وی هنگام حضور در برلین اطلاع یافت نامش در لیست «روزنامه نگاران نامطلوب» کشورش قرار گرفته و همه خبرنگارانی که نام شان در آن لیست قید شده، یا دستیگر و شکنجه می شوند یا هدف سوء قصد قرار می گیرند. «موشکو» دیگر به زادگاه خود بازنگشت و اکنون در روزنامه «ساندی تلگراف» انگلستان با نام مستعار مشغول گزارش نویسی است.

     موشکو با اشاره به مسائل بسیار دردناک موجود در کشورش، روزنامه نگاری در زیمبابوه را همچون گرفتار شدن در میدان مین دانسته و از قصد هیات حاکمه برای خاموش کردن صدای رسانه های مستقل و جدا کردن زیمبابوه از دنیای خارج سخن می گوید. او همچنین کشورش را غیر قابل اصلاح، نقدهای ممالک غربی را بی تاثیر و همسایه های آفریقایی زیمبابوه را نسبت به سرنوشت کشورش بی اعتنا ارزیابی می کند.

روزنامه       روزنامه نگار دیگری که تبغات سوء یادداشت های انتقادی خود را شاهد بوده، «ناتالیا مورار» مولداویایی الاصل است. وی که در مقاله هایش تقلب های انتخاباتی، انتقال غیرقانونی سرمایه و پول شویی های صورت گرفته توسط سردمداران روسیه را زیر ذره بین قرار داده بود، پس از چاپ یادداشت های انتقادی اش در روزنامه روسی زبان «د نیو تایمز» مورد تهدید تلفنی قرار گرفت. «مورار» می گوید: «وقتی مقاله ام درباره پول شویی های صورت گرفته بین بانک های روسیه و استرالیا به چاپ رسید، یکی از اشخاص مرتبط با سیستم اطلاعات داخلی روسیه به صورت تلفنی با من تماس گرفت و گفت که من خیلی جوان و زیبا هستم و ارزش ندارد به خاطر چاپ یک مقاله جانم را از دست بدهم. بعد از این تماس تلفنی یک هفته تمام پا توی خانه ام نگذاشتم و پیش آشنایانم زندگی کردم.»

      این روزنامه نگار، قتل «آنا پولیتووسکایا» در اکتبر سال 2006 را رویداد تلخی در تاریخ روزنامه نگاری روسیه دانسته اضافه می کند: «از آن روز به بعد روزنامه نگاران روس با دشواری های بیشتری روبرو می شوند. حالا مساله خود سانسوری نیز کنار مساله سانسور قرار گرفته و روزنامه نگاران روس فهمیده اند برای حفظ جان خود باید در خصوص برخی موضوعات سکوت اختیار کنند.»

     مدیر شعبه آلمان سازمان گزارشگران بدون مرز، «میشل ردیسک» هم پس از بیان دشواری های موجود بر سر برقراری گفتگو با مقامات چینی می گوید: «طبق توافق صورت گرفته، مقامات چینی برای المپیک تابستانی تا حدودی از مقررات سخت گیرانه شان در قبال خبرنگاران خارجی دست کشیده و اجازه خواهند داد این خبرنگاران در تحقیقات خود از آزادی بیشتری برخوردار باشند. اما هیچ کس نمی تواند بقای این فضا را برای روزهای بعد از پایان المپیک نیز تضمین کند. مواد قانونی دلالت کننده به برقراری سانسور همچنان به جای خود باقی مانده اند. خبرنگاران چینی برای نوشتن از تخلفات دولتی، بی عدالتی اجتماعی و مسائل روزانه با خطرات بسیاری روبرو هستند و مقامات رسمی هم در خصوص انسداد موجود به هیچ وجه حاضر به کوتاه آمدن نیستند.»

***********

      بنا به اعلام سازمان گزارشگران بدون مرز، مطبوعات از لحاظ آزادی در بسیاری از نقاط دنیا روزهای دشواری را پشت سر می گذرانند. مدیر انتشارات دویچه وله، «میودراگ سوریس» در بخشی از یادداشت کوتاه خود پیرامون اطلاعیه سال 2007 گزارشگران بدون مرز می نویسد: «در کشورهایی که آزادی مطبوعات در آنها به رسمیت شناخته نمی شود، سیاستمداران به جای اعتماد و اتکا به مردم، ابزار فشار را برمی گزینند. «جان استوارت میل» فیلسوف و اقتصاددان قرن 19 انگلستان می نویسد: «دولتی که شهروندانش را به کوتوله بدل کند، روزی متوجه خواهد شد که نمی توان با انسان های حقیر کارهای بزرگ را به انجام رساند.» در عصر جهانی شدن که ویژگی مهم آن افزایش رقابت بین کشورهاست، این دیدگاه «میل» اعتبار بیشتری پیدا می کند. شهروندان بی اطلاع و ناآگاه نمی توانند منشا تقویت و رشد دولت مطبوع خود باشند. به همین دلیل محدود کردن آزادی مطبوعات از منظر اقتصادی نیز تنگ نظری محسوب می شود. علت استقرار نظام های مبتنی بر رفاه در کشورهای غربی، نه غنای منابع طبیعی، که وجود سه عنصر دانش، نگاه انتقادی و مشارکت جویی عمومی است. اگر آزادی مطبوعات نبود، نظام های مبتنی بر رفاه نیز در غرب ایجاد نمی شدند. آنهایی که مطبوعات را به خاموشی سوق می دهند، دروازه های سرزمین خود را به روی سوء استفاده، کارهای نادرست، تبعیض و بوروکراسی فزاینده می گشایند و گسترش مسائل فوق برای تضعیف یک دولت کافی است.»

منبع: DW.TURKISH/ ۱۳ فوریه 2008 

نوشته شده توسط آیدین فرنگی در ساعت 3:36 | لینک  |